Absurdisme als grondhouding voor business spiritualiteit – Albert Camus

Inleiding

In het handelen in organisaties gaan mensen relaties aan, geven er betekenis aan en doen weer nieuwe dingen op, op basis van deze nieuwe en al bestaande oude betekenissen. Dit proces noemen we leren en ontwikkelen. Het kunnen toekennen van betekenis aan de dingen die we doen als mens, maakt dat we mensen zijn. In deze processen ligt tegelijkertijd de innoverende kracht van organisaties. Wij zijn ons enerzijds bewust van onze existentie en anderzijds is het voor ons een hele opgave om dit te onderkennen. Wat betekent het om mens te zijn in een organisatie en wat is de relatie tussen dit mens zijn en innovatie?

Portret van een Afrikaanse meisje, Kenia

Deze humanistische invalshoek is een van de hoekstenen van business spiritualiteit. Volgens Paul de Blot is business spiritualiteit gericht op beter zakendoen waarbij de blik gevestigd is op het menselijk welzijn. Het proces van betekenisgeving staat hierbij centraal. Spiritualiteit is het proces van verinnerlijking, bewustzijnsverdieping en van interactie. Dit proces is transcendent en is een innerlijke ervaring van het leven zelf. Omdat het leven en handelen van mensen zich steeds meer in organisaties afspelen, wil ik benadrukken dat een beschouwing vanuit existentieel perspectief op hoe het is om mens te zijn in een organisatie een belangrijke toevoeging is.

Onderzoek naar gedrag en persoonlijke ontwikkeling in organisaties vindt vaak plaats vanuit een reductionistisch perspectief, zoals gebruikelijk gehanteerd wordt binnen de arbeids- en organisatiepsychologie. Maar dit zegt weinig over de zin of betekenis die mensen ontlenen aan de inhoudelijke aspecten van werk, het samenwerken met collega’s en het lidmaatschap van de organisatiegemeenschap. Het leven en werken binnen een organisatiecontext vormt een belangrijk onderdeel van een mensenleven waarbinnen mensen zoeken naar spiritualiteit en menselijke betekenis.

Ik verzet mij ten diepste tegen het beeld dat veel mensen hebben van organisaties als rationele entiteiten waarbinnen geen plaats is voor emoties, spiritualiteit en betekenisgeving. Organisaties zijn gemeenplaatsen waar de menselijke maat centraal dient te staan, niet het individuele profijtbeginsel. Zakendoen is hierbij geen vies woord, maar kan een conglomeraat van betekenisvolle activiteiten zijn die recht doet aan de spirituele zoektocht van alle leden die werkzaam zijn binnen deze organisatiecontext. De organisatie als plaats waarbinnen existentie en essentie hand in hand gaan verdient meer aandacht vanuit de kant van beleidsmakers en beslissers.

In dit artikel wil ik de aandacht vestigen op de organisatie vanuit een humanistisch existentieel perspectief en wel in het bijzonder op het gedachtegoed van de Franse denker Albert Camus. Albert Camus beschouwt het menselijk bestaan als ‘absurd’. Deze absurditeit komt voort uit de zoektocht van mensen naar betekenis en zin in een op zichzelf betekenisloze en zinloze wereld. De mens leeft in een irrationele wereld die onvoorspelbaar en onbeheersbaar is. Gebeurtenissen zoals natuurrampen, economische crises en faillissementen overkomen mensen zonder dat ze daar iets tegen kunnen doen. In de ogen van Camus is het streven naar materiële rijkdom en carrièresuccessen om hiermee betekenis en zin te krijgen een hopeloze opgave. Mensen werken en leven zonder daadwerkelijk iets te bereiken. Overgave aan deze absurditeit leidt tot nihilisme en depressieve gedachten. Maar hoe krijgen we dan wel meer betekenis en zinvolheid in ons werken en leven, met andere woorden hoe moeten we onze spirituele zoektocht dan inzetten?

Download PDF
E-Boek versies van : Absurdisme als grondhouding voor business spiritualiteit - Albert Camus

Pagina's: 1 2 3 4 5

Gerelateerde berichten

We zien graag uw reactie